چوخ دا يئکه دئييلم
:: آیاق یالین
يئکه - يئکه جيرماغيما باخمايين
چوخ دا يئکه دئييلم
بويوم 165 Cm
چکيمیم 60 Kg
بير آز ديقتلي اولساز
بو بويدا، بو چکيمده آدامين
هئچ بير کيمين يئريني
دار ائتمهمهييني آنلايارسيز
واختسيز بانلايان يازيق خوروزلارين دا
يئريني دار ائديب واختسيز بانلامازسيز
آديم «گونش تانريسي نين اوغلو» آنلاميني داشيسا دا
گؤزلرينيزي قييا - قييا
باخمايين آديما
گونش تانريسينين اوغلو دئييلم
سادهجه،
آنامين ايضطيرابلاريندان
بوي آتيب، بويلانان
گونشدن چؤرهيي چيخان
بير اکينچينين بالاسييام
آياق يالين بير اوشاغام
بؤيويوب
بؤيويوب
يئکهليب، بو گونه دوشموشم
ايشيم - پئشم
اونا - بونا ساتاشماق
اونونلا - بونونلا آتيليشماقدير
ايلان ايلينده دونيايا آياق باسديغيم اوچون
ديليمدن زهر تؤکولور
زهريمين خاصيتي
يالنيز چوروک جانلارا
قاشينما سالماقدير
هردن پاوارئت چکيب
اؤزومدن چيخسام دا
چؤخ اوزاغا گئدن دئييلم
تئز قاييديرام اؤزومه
آنجاق اؤز آراميزدير
هردن سيزين ده قارنيزا سانجي دولاندا
قارنيما سانجي دولدورماق ايستهييرسيز
دولدورون
دولدورون
هر نه ائديرسيز، ائدين
آمانين گونودور
کؤهنه تهير کيمي دؤر گؤتوروب
اؤزونوزدن چيخاندا
چوخ اوزاغا گئتمهيين
بير کاسا سو ايچين
تئز قاييدين اؤزونوزه
آللاه ائلهمهسين
ديليم لال اولسون
يوخسا ايترسيز
بير عؤمورلوک اؤزونوزو تاپماغا
حسرت يئيرسيز
Çox da yekə deyiləm
Ayaq Yalın
Yekə - yekə cırmağıma baxmayın
Çox da yekə deyiləm
Boyum 165 Cm
Çəkimim 60 Kg
Bir az diqqətli olsaz
Bu boyda, bu çəkimdə adamın
Heç bir kimin yerini
Dar etməməyini anlayarsız
Vaxtsız banlayan yazıq xoruzların da
Yerini dar edib vaxtsız banlamazsız
Adım "günəş tanrısının oğlu" anlamını daşısa da
Gözlərinizi qıya - qıya
Baxmayın adıma
Günəş tanrısının oğlu deyiləm
Sadəcə,
Anamın iztırablarından
Boy atıb, boylanan
Günəşdən çörəyi çıxan
Bir əkinçinin balasıyam
Ayaq yalın bir uşağam
Böyüyüb
Böyüyüb
Yekəlib, bu günə düşmüşəm
İşim – peşəm
Ona – buna sataşmaq
Onunla – bununla atılışmaqdır
İlan ilində dünyaya ayaq basdığım üçün
Dilimdən zəhər tökülür
Zəhərimin xasiyyəti
Yalnız çürük canlara
Qaşınma salmaqdır
Hərdən pavaret çəkib
Özümdən çıxsam da
Çöx uzağa gedən deyiləm
Tez qayıdıram özümə
Ancaq öz aramızdır
Hərdən sizin də qarnıza sancı dolanda
Qarnıma sancı doldurmaq istəyirsiz
Doldurun
Doldurun
Hər nə edirsiz, edin
Amanın günüdür
Köhnə təyər kimi dör götürüb
Özünüzdən çıxanda
Çox uzağa getməyin
Bir kasa su için
Tez qayıdın özünüzə
Allah eləməsin
Dilim lal olsun
Yoxsa itərsiz
Bir ömürlük özünüzü tapmağa
Həsrət yeyərsiz
گؤزله قاداسی! گؤزله!
:: سؤز آتان
منی آوانقارد آدلاندیرانا
شاشماغینین شببینی
دیلینین پلتکلیییندن بیلرسن
شببین، سبب اولدوغونو دا آنلایارسان
گؤزله خزعبلاتیمی اوخویاندا
گؤزلرینه چؤپ دوشمهسین
گؤزله قاداسی! گؤزله!
ققهنیلرین قوندارما میصراعلاریندا
قاققالارینی آختاراندا
گؤزله قاداسی! گؤزله!
قاققالار قارنینی قاریشدیرماسین
ایشه دوشرسن
اؤزونو ایشدن سالارسان
بو قدر شاشینجاق
باشینی سال آشاغی
آدام بالاسی کیمی
توتهیینی چال!
چال قاداسی! چال!
گاه میخا چال
گاه نالا
گؤزله بارماقلارینا چالمایاسان
مایانی ازرسن
گؤینهیرسن
گؤینرتیلریندن قاسناقلانیب
قیسیرلانارسان
قاسیرغالاریما دوشوب
قیسیلارسان قیسیرلیغینا
گؤزله قاداسی! گؤزله!
Gözlə qadası! Gözlə!
:: Söz Atan
Məni avanqard adlandırana
Şaşmağının şəbəbini
Dilinin pəltəkliyindən bilərsən
Şəbəbin, səbəb olduğunu da anlayarsan
Gözlə xozəbəlatımı oxuyanda
Gözlərinə çöp düşməsin
Gözlə qadası! Gözlə!
Qəqənilərin qondarma misralarında
Qaqqalarını axtaranda
Gözlə qadası! Gözlə!
Qaqqalar qarnını qarışdırmasın
İşə düşərsən
Özünü işdən salarsan
Bu qədər şaşıncaq
Başını sal aşağı
Adam balası kimi
Tütəyini çal!
Çal qadası! çal!
Gah mıxa çal
Gah nala
Gözlə barmaqlarına çalmayasan
Mayanı əzərsən
Göynəyərsən
Göynərtilərindən qasnaqlanıb
Qısırlanarsan
Qasırğalarıma düşüb
Qısılarsan qısırlığına
Gözlə qadası! Gözlə!
اونو کؤرپهلر دانیشیر
:: دومان اردم
بیر نئچه ایل بوندان قاباق، اؤتری بیر خستهلیک اوزوندن، یورقان دؤشهیه دوشن دوستومو گؤرمک اوچون، ائوینه گئتمیشدیم. دوستوم یوسیفین بالاجا قیزی، اوتاغین کونجونده اوزو - قویلو اوزانیب درسلرینی یازیردی. یوسیف اوزونو بالاجایا توتوب گولومسیرک دئدی:
- قیزیم سولماز، عمیجانا بیر شعر اوخو، گؤرسونکو آتانین نئجه گؤزل ناز قیزی وار! ایکی قاباق دیشلری دوشموش، دوزلو دووشان کیمی قارشیمدا دیک دوروب دیلی توتولا- توتولا، اوشاقلارا مخصوص بیر آهنگ ایله اوخوماغا باشلادی مکتبلی سولماز: «اینجه قانادیم وایدی/ بو گؤل منه چوخ دایدی/ دنیزدیی منین ائویم/ من بویدان نجوی گئدیم» بالجانین گؤزلری - هر بیر دوواریندا، اوشاقلیق شکیللریمی داشییان- ماوی بیر لابیرئنت کیمی گؤرسهنیردی. منی بویا - باشا چاتدیران، باغریندا توپ قووالادیغیم دولان با دولان کوچهلر، سانکی یوخو ایمیش کیمی، آرادا بیر ایلگیسیز رسیملر گؤروردوم… میلیونلارجا اونیفورمالی مکتبلی اوشاق، بیر ده پاپاقلی بیر کیشی گؤروردوم… هه! صمدی، صمد عمی ده اورادا ایدی.
ائله بیر حیس منه ال وئردی کی، بیردن ایچیمدن آرزو ائلهدیم کئشگه دونیادا بوتون یازارلار و شاعیرلر اوشاقلارلا ایلگیلی یازسینلار.
یوسیفین ده یاناغیندا ایکی دامجی یاش قورویوب قالمیشدی…!
ـ عزیزیم سولماز، بو شعرلری سنه کیم اؤیرهدیب؟ -دئیه سوروشدوم.
-یامین…!ـ دئدی!
- هانسی رامین؟ـ دئیه سوروشدوم. باشینی آشاغی توتوب اواتانقاج شکیلده دئدی:
-تانیمییامکی؟!! خانیم موعلیمیمیز وئییبدی، کیتابین آدی دا «گؤزلهیی گول آچیبدی»
یاشادیغیم او حالین اوستوندن 2-3 آی اؤتدو، آخشام اوستویدو، خیاباندا تبریزین کسر شاختاسیندان آماندا قالماق اوچون " خورشید " چایخاناسینا(یازیچیلارین بیر ـ بیرلری ایله گؤروش یئری) گئتدیم. عئینکلی بیر اوغلان منیم ساغ طرفیمده اوتوروب بیر کیتابی واراقلاییردی…! بیر آز گؤز آلتی بیر ـ بیریمیزه باخدیق، بو ساکیتلییه دؤزمهییب –دوست زحمت اولماسا کیبریتینیزی وئرین سیقاریمی یاندیریم- دئییب، بئلئجه صؤحبت آچیلدی…! طرفین شاعیر اولدوغونو آنلادیم. دلی دلینی گؤرنده چوماغینی دیک توتار، شاعیر ده شاعیری گؤرنده بوتون سؤزلرین سونو ادبیاتا گئدیب چاتار.
منه بیر کیتاب باغیشلادی، ایمضاسیندا " رامین جهانگیرزاده " اولدوغونو بیلیندیردی، تانیش اولدوق. بیر ساتیریک شعر اوخودو. غریبهلییی بوراسیندادیرکی او آن خورشید چایخاناسیندا منه کیم شعر اوخویوردو، بالاجا سولمازمی؟!! قیزجیغاز اوشاق شعری اوخویوردو، یوخسا باشقاسی ساتیرا اوخویوردو؟!! او لابیرئنت، او اوشاقلار، صمد عمینین پاپاقلی، عئینلکی بوغو بورما، آغ ـ قارا شکیلی، سولمازین معصوم گؤزلری، هامیسی فیلیم لئنتی کیمی فیکریمدن کئچیردی…! ساتیرا اینسانی آغلادارمی؟!! هه اینانین اولورکی اینسان ساتیریک شعرله آغلاسین…! حقیقتن اینسانلار بلیرسیز آدالار کیمیدیرلر، سیرردیرلر. گولمک عوضینه آغلایار، آغلاماق یئرینه گولر ده…!
بعضاً اؤز ـ اؤزومدن سوروشورامکی، بیز اوشاقلیقدا، حتّی ائله یئنی یئتمه چاغیمیزدا «قارا بالیق»دان ذؤوق آلدیغیمیز کیمی، ایندینین اوشاقلاری دا ذؤوق آلیرلارمی؟!! گؤرهسن بیر ده آذربایجاندا صمد کیمی بیریسی یئتیشهجکمی؟!! بو سوالی جاوابلاندیرماغی سولمازا تاپشیریرام و مینلرجه سولماز کیمی مکتبلی بالالارا… اوشاق باخچالاریندا چالیشان باجیلاریمیزا؟!! یقینیم وارکی بیر سؤز دئیهجکلر، دئیهجکلر هه وار! بو گون اوشاقلار «اولدوز» ، «گؤزلری گول آچیبدیر» آدلی مجموعه لرینی راحاتجا الده ائدیب اوخویا بیلیرلر.
نه گؤزلدیرکی اینسان بالاجالارین اورهیینده بیر قاریج یئر صاحیبی اولسون. رامینه حسدیم گلیر، اینسانی کیملر دانیشسا دا، بوتون دونیانین ائفیرلری رئکلاملاسا دا اذیتیندن باشقا هئچ نهیی اولمور. کؤرپهلر دانیشسا نئجه اولار؟!!
«رامین جهانگیرزاده»نی، منه سولماز دئیه بیر قیزجیغاز تانیش ائلهدی. اونو نئچه سولماز کیمی بالالار سئوینجلرینده، کدرلرینده، اوشاق باخچالاریندا، ائوده دانیشیر، ائله بو اینسانا بسدیر، اونو کؤرپهلر دانیشیر…
Onu körpələr danışır
:: Duman Ərdəm
Bir neçə il bundan qabaq, ötəri bir xəstəlik üzündən, yorqan döşəyə düşən dostumu görmək üçün, evinə getmişdim. Dostum yüsifin balaca qızı, otağın küncündə üzü-qoylu uzanıb dərslərini yazırdı. Yüsif üzünü balacaya tutub gülümsəyərk dedi:
- qızım solmaz, əmicana bir şer oxu, görsünkü atanın necə gözəl naz qızı var!
İki qabaq dişləri düşmüş, duzlu dovşan kimi qarşımda dik durub dili tutula- tutula, uşaqlara məxsus bir ahəng ilə oxumağa başladı məktəbli solmaz:"incə qanadım vaydı/ Bu göl mənə çox daydı/ Dənizdiy mənin evim/ Mən buydan nəcuy gedim"Balcanın gözləri - hər bir duvarında, uşaqlıq şəkillərimi daşiyan- mavi bir labirent kimi görsənirdi. Məni boya-başa çatdıran, bağrında top qovaladığım dolan ba dolan küçələr, sanki yuxu imış kimi, arada bir ilgisiz rəsimlər görürdüm… Milyonlarca uniformalı məktəbli uşaq, bir də papaqlı bir kişi görürdüm… hə! səmədi, səməd əmi də orada idi.
Elə bir hiss mənə əl verdi ki, birdən içimdən arzu elədim keşgə dünyada bütün yazarlar və şairlər uşaqlarla ilgili yazsınlar.
Yusifin də yanağında iki damcı yaş quruyub qalmışdı…!
-əzizim solmaz, bu şerləri sənə kim öyrədib? -deyə soruşdum.
-yamin…!-dedi!
- Hansı ramin?- deyə soruşdum. Başını aşağı tutub uatanqac şəkildə dedi:
-tanımıyamki?!! xanım müəllimimiz veyibdi, kitabın adı da "gözləyi gül açıbdı"
yaşadığım o halın üstündən 2-3 ay ötdü, axşam üstüydü, xiyabanda təbrizin kəsər şaxtasından amanda qalmaq üçün “Xurşid” çayxanasına(yazıçıların bir-birləri ilə görüş yeri) getdim. Eynəkli bir oğlan mənim sağ tərəfimdə oturub bir kitabı varaqlayırdı…! Bir az göz altı bir-birimizə baxdıq, bu sakitliyə dözəməyib –dost zəhmətdi kibritinizi verin siqarımı yandırım- deyib, belecə söhbət açıldı…! Tərəfin şair olduğunu anladım. Dəli dəlini görəndə çomağını dik tutar, şair də şairi görəndə bütün sözlərin sonu ədəbiyata gedib çatar.
Mənə bir kitab bağışladı, imzasında “Ramin Cahangirzadə” olduğunu bilindirdi, tanış olduq. Bir satirik şer oxudu. Qəribəliyi burasındadırki o an Xorşid çayxanasında mənə kim şer oxuyurdu, balaca solmazmi?!! Qızcığaz uşaq şeri oxuyurdu, yoxsa başqası satıra oxuyurdu?!! O labirent, o uşaqlar, Səməd əminin papaqlı, eynəlki buğu burma, ağ-qara şəkili, solmazın məsum gözləri, hamısı filim lenti kimi fikrimdən keçirdi…! Satıra insanı ağladarmı?!! Hə inanın olurkı insan satirik şerlə ağlasın…! Həqiqətən insanlar bəlirsiz adalar kimidirlər, sirrdirlər. Gülmək əvəzinə ağlayar, ağlamaq yerinə gülər də…!
Bəzən öz-özümdən soruşuramkı, biz uşaqlıqda, hətta elə yeni yetmə çağımızda "Qara balıq"dan zövq aldığımız kimi, indinin uşaqları da zövq alırlarmı?!! Görəsən bir də azərbaycanda Səməd kimi birisi yetişəcəkmi?!! Bu sualı cavablandırmağı solmaza tapşırıram və minlərcə solmaz kimi məktəbli balalara… uşaq baxçalarında çalışan bacılarımıza?!! Yəqinim varki bir söz deyəcəklər, deyəcəklər hə var! Bu gün uşaqlar "ULDUZ", “GÖZLƏRİ GÜL AÇIBDIR" adlı məcmuələrini rahatca əldə edib oxuya bilirlər.
Nə gözəldirki insan balacaların ürəyində bir qarıc yer sahibi olsun. Raminə həsədim gəlir, insanı kimlər danışsa da, bütün dünyanın efirləri reklamlasa da əziyyətindən başqa heç nəyi olmur. körpələr danışsa necə olar?!!
"Ramin Cahangirzadə"ni, mənə solmaz deyə bir qızcığaz tanış elədi. Onu neçə solmaz kimi balalar sevinclərində, kədərlərində, uşaq baxçalarında, evdə danışır, elə bu insana bəsdir,onu körpələr danışır…
قارپیزلانما
:: سؤز آتان
بیر بیرینین قولتوغونا قارپیز وئرن
دوستلاریما سونولور…
1
پیچاق چک!
جیر ها جیر دوشهجک…!
باخ!
قارا قارپیزلارین دا اورهییندن
قان سوزولهجک…!
2
قولتوقلاریندا قارپیز گزدیرنلر
دونیانی قارپیزلا
آلماق ایستهییرلر
3
قارپیزلاری یئیندن سونرا
توملارینی یئمهیین
یازیقسیز…!
قارپیزلارا باغلانارسیز!
4
تاغلارینیز چورویوب
داها قارپیزلاریزین
اورلانماغینین واختی چاتیب
5
قارپیزین نمنمنهسینی کسین!
دؤرد یئره بؤلون!
سونرا اوووجلاریزین ایچینده قاریشدیرین
آتین یئره!
باختیز آچیلاجاق،
تک دوشسه!
6
قارپیزلانماغیزی
دیلیملهییب یئدیم
کئچل اولماقدان قورخوب
قابیغینی یئمکدن چکیندیم
7
قارپیز ساتیرسیز…
قارپیز آلیرسیز…
هئچ بیلیرسیزمی
آلیب ساتدیغینیز قارپیزلار
اؤز ایچلرینی ده یئییرلر…؟!!
Qarpızlanma
:: Söz Atan
Biri birinin qoltuğuna qarpız verən
Dostlarıma sonulur…
1
Pıçaq çək!
Cır ha cır düşəcək…!
Bax!
Qara qarpızların da ürəyindən
Qan süzüləcək…!
2
Qoltuqlarında qarpız gəzdirənlər
Dünyanı qarpızla
Almaq istəyirlər
3
Qarpızları yeyəndən sonra
Tumlarını yeməyin
Yazıqsız…!
Qarpızlara bağlanarsız!
4
Tağlarınız çürüyüb
Daha qarpızlarızın
Urlanmağının vaxtı çatıb
5
Qarpızın nəmnəmənəsini kəsin!
Dörd yerə bölün!
Sonra ovuclarızın içində qarışdırın
Atın yerə!
Baxtız açılacaq!
Tək düşsə!
6
Qarpızlanmağızı
Dilimləyib yedim
Keçəl olmaqdan qorxub
Qabığını yeməkdən çəkindim
7
Qarpız satırsız…
Qarpız alırsız…
Heç bilirsizmi
alıb satdığınız qarpızlar
öz içlərini yeyirlər…?!!
جددینه قوربان اولدوغوم میر گولاب
:: شوبایدا بادام
سحر چاغی خوروز بانلامامیشدان اؤنجه، آنامین اورهیه یاتان گؤزل قیشقیریقلاری ایله یوخودان دیک آتیلدیم. هله یوخومون کال آلمالارین درمهمیشدیم،
گؤزلریمی اووا اووا زهر بارداغی اولوب، بال کیمی زهر سوزدوردوم. آنجاق آنامین دویونلو قاشقاباغین گؤردوکده، حالیم یئرینه گلیب عاغلیمی باشیما توپ ائلهدیم. یقین یئنه بو آروادی بیری سانجیب کی ال آیاغینی ایتیریب، حیرصیندن چوغوندور کیمی قیپقیرمیزی قیزاریب. باجیلاریمین هامیسی قارشیندا ردیف دوزولندن سونرا آنام دیله گلدی: " هه! یاخشی قولاق آسین قیزلار، گؤرون نه دئییرم؟!! اوچ گوندور بیر زاد یامان فیکریمی قاریشدیریب. دییه سن یئنه بیزی گؤزو گؤتورمهینلر ایشه دوشدولر. حاواسینیز اولسون آماندی! اوچ گوندو سحر چاغی قاپیمیزا دنهدنه دویو سپیلیر. یقین بو ایش نه قوشلارین ایشیدی نه قونشولارین… ائله گؤروم پیس گونه قالسینلار منیم بالالاریمی ایستمهینلر! "
آنام نمنهقدر اونا بونا قارغیش یاغدیراندان سونرا، گؤزلرینین ایشیغی میر گولابا زنگ ائتدی. دئییرلر بو جددینه قوربان اولدوغوم سئیید، بوتون موشکوللره قنیمدیر. نفسی ائله بیل مؤعجوزهدیر. هله آنامین دئدییینه گؤره، اونون الی بوتون خستهلیکلره درماندیر. آغزینین سویو، سو درمانلارینین هامیسیندان داها تاثیرلیدیر. هر هانسی خستهنین آغزینا توپورسه، آنی اونون جانیندان خستهلیک گئدهجکدیر. توبا! توبا! گوجو سانکی تانری گوجودورو.
بلی… میر گولاب - ائله اونون او اوزون قارا ساققالینا جانیم مالیم قوربان - سانکی بیر حکیم اولاراق تشخیص وئردی کی، اوجا بویلو بیر قادین، گؤزلری افعی ایلان، ایستهییر یئنه باجیمین باختین باغلاسین. آتاملا آنامین او شیرین حیاتلارینا آجی قاتسین. بلکه ده او بیریسی باجیمین قارنین قورودوب، بیزی بیر سیرا جادولارا سالسین.
آنام دئمیشکن: «او عجوزه قادینی قارا گلسین! نئجه کی آغام میر گولابین مؤعجوزهسی ایله، قاپقارا قارالیب، یانیب کول اولاجاق…!»
شوبههسیز سئییدین سؤزلری موفته سؤز دئییل. بو دنهدنه دویولر بیزی دنهدنه طیلیسیمه سالاجاقدیر. او سئییدین جددی وار، ائله بئله موفته سینه دانیشمازکی… بیر کیتابی وار نه قالینلیغا، من اؤزوم بو گؤزلریمله اونون او قالین کیتابین گؤرموشم. او زامانکی عاغلیمی الدن وئریب، اؤزومدن سفئه بیر اوغلانا وورولموشدوم، بو میر گولاب ایدی کی دردیمه علاج ائتدی. او گونلر بیلمیرم نییه ایکی اوچ یالان سؤزه اینانیب، ـ حکیم حؤکوم اونا گئدهجهیم ـ دئدیم. آتامین کؤتکلری کار ائلمهییب، گونو گوندن، اوز آچیب سیرتیلیردیم. یازیق آنام - منیم بالام عاغیل دریاسی ایدی - دئییب. شوون شوون نئجه آغلایاردی…!
آنجاق سئیید او موقدس کیتابی ایله یئنه دادیمیزا یئتیشدی. منیم اوزون طالعیمی اوخویوب، چوخلو دوعا یازیب، بوتون طیلیسیملری قیریب، یئنیدن او دریایه بنزر عاغلیمی منه قایتاردی. آنام ایسه ال آیاغینا دوشورکن، باشینا دولانیب میلیون میلیون پول قوربان ائلهدی بو قوربان کسدیییم میر گولابا. اوندان بری بو کیشییه اینانیب، ایمان گتیردیم.
بیز اوشاق اولاندان ایندییه قدر، میر گولاب بوتون دویونلریمیزی آچیب، یول گؤسترر. او زامانلار کی آناملا آتامین بو شیرین حیاتلاری بیر آز آجیلانیب بیر بیرینین جانینا دوشوب باش گؤزلرین ازردیلر؛ آنام تئز بو کیشینین اوستونه قاچاردی. دوغروسو بو کیشی غریبه بیر کیشی ایدی. هلم هلم اله دوشمز.
هله باجیمین باختینین آچیلماسیندان دئسم لاپ عاغلینیز چاشار. باجیمین ایییرمی یاشی اولمامیشدان، آنام فیکره دوشدو کی بوتون دویونلری آچان، جددینین قاداسین آلدیغینا بیر باش چکیب، گنج قیزینین طالعینه باختیرسین، بلکه طیلیسیمدن زاددان اولسا تئز باختیندان سیلدیرسین. نییه کی باجیمین بوتون یولداشلاری باخت ائوینه گئدیب، آنجاق اونون باختی هله آچیلمامیشدی. دئسم دییهجکسینیز بلکه اؤزومدن قوشوب، سیزلره گوپلاییرام. آنجاق سیزین او عزیز جانینیزا آند اولسون اؤزوم گؤردوم، ائله بو ایکی گؤزلریمله گؤروب، بو ایکی قولاقلاریملا دا ائشیتدیم. باجیما دوعا یازدیراندان بیر آی سونرا، بختی نین بوتون باغلانمیش یوللاری آچیلیب، ائولندی.
سونرالار او دوعانی آچیب اوخودوق. اینانمازسیز! آنجاق عجیبه بیر شئی گؤردوک کاغاذین دؤرد بوجاغینا جیزیق چکیب هر کونجونده فارسجا یازمیشدی: «بخت باز شود»
آنام دئییر: «بو ظالیم اوغلو کیشینین اللری عیسی پئیغمبرین اللرینه بنزهییر، آرتیق باشینیزی آغریتماییم. بیز ایندی نئچه گون اولار کی دنهدنه او آغ دویولر ایله دنهدنه دهشتلی طیلیسیملره راستلاشمیشیق، آنجاق میر گولابین داوا درمان، دوعا او پیتیلری ایله بوتون بو جادولارا غالیب گلهجهییک. ائله! جددینین باشینا دولاندیغیم بو سئیید، دوغروسو یامان کیشییدی ها…!
Cəddinə qurban olduğum mir gülab
:: Şubayda Badam
Səhər çağı xoruz banlamamışdan öncə, anamın ürəyə yatan gözəl qışqırıqları ilə yuxudan dik atıldım. Hələ yuxumun kal almaların dərməmişdim, gözlərimi ova ova zəhər bardağı olub, bal kimi zəhər süzdürdüm. Ancaq anamın düyünlü qaşqabağın gördükdə, halım yerinə gəlib ağlımı başıma top elədim. Yəqin yenə bu arvadı biri sancıb kı əl ayağını itirib, hirsindən çuğundur kimi qıpqırmızı qızarıb. Bacılarımın hamısı qarşında rədif düzüləndən sonra anam dilə gəldi: "hə! Yaxşı qulaq asın qızlar, görün nə deyirəm?!! Üç gündür bir zad yaman fikrimi qarışdırıb. Diyəsən yenə bizi gözü götürməyənlər işə düşdülər. Həvasınız olsun amandı! Üç gündü səhər çağı qapımıza dənə dənə düyü səpilir. Yəqin bu iş nə quşların işidi nə qonşuların… elə görüm pis günə qalsınlar mənim balalarımı istəməyənlər!"
Anam nəmnə qədər ona buna qarğış yağdırandan sonra, gözlərinin işığı Mir gülaba zəng etdi. Deyirlər bu cəddinə qurban olduğum seyid, bütün müşküllərə qənimdir. Nəfəsi elə bil möcüzədir. Hələ anamın dediyinə görə, onun əli bütün xəstəliklərə dərmandır. Ağzının suyu, su dərmanlarının hamısından daha təsirlidir. Hər hansı xəstənin ağzına tüpürsə, ani ounun canından xəstəlik gedəcəkdir. Toba! Toba! Gücü sankı tanrı gücüdürü.
Bəli… mir gülab - elə onun o uzun qara saqqalına canım malım qurban – sankı bir həkim olaraq təşxis verdi ki, uca boylu bir qadın, gözləri əfi ilan, istəyir yenə bacımın baxtın bağlasın. Atamla anamın o şirin həyatlarına acı qatsın. Bəlkə də o birisi bacımın qarnın qurudub, bizi bir sıra cadulara salsın.
Anam demişkən: "o əcuzə qadını qara gəlsin! Necəki ağam mir gülabın möcüzəsi ilə, qapqara qaralıb, yanıb kül olacaq…!
Şübhəsiz seyidin sözləri müftə söz deyil. Bu dənə dənə düyülər bizi dənə dənə tilisimə salacaqdır. O seyidin cəddi var, elə belə müftəsinə danışmazkı… bir kitabı var nə qalınlığa, mən özüm bu gözlərimlə onun o qalın kitabın görmüşəm. O zamankı ağlımı əldən verib, özümdən səfeh bir oğlana vurulmuşdum, bu mir gülab idı kı dərdimə əlac etdi. O günlər bilmirəm niyə iki üç yalan sözə inanıb - həkim höküm ona gedəcəyəm - dedim. Atamın kötəkləri kar eləməyib, günü gündən, üz açıb sırtılırdım. Yazıq anam – mənim balam ağıl dəryası idı – deyib. Şüvən şüvən necə ağlayardı…!
Ancaq seyid o müqəddəs kitabı ilə yen dadımıza yetişdi. Mənim uzun taleimi oxuyub, çoxlu dua yazıb, bütün tilisimləri qırıb, yenidən o dəryayə bənzər ağlımı mənə qaytardı. Anam isə əl ayağına düşərkən, başına dolanıb milyon milyon pul qurban elədi Bu qurban kəsdiyim mir gülaba. ondan bəri bu kişiyə inanıb, iman gətirdim.
Biz uşaq olandan indiyə qədər, mir gülab bütün düyünlərimizi açıb, yol göstərər. O zamanlar kı anamla atamın bu şirin həyatları bir az acılanıb bir birinin canına düşüb baş gözlərin əzərdilər; anam tez bu kişinin üstünə qaçardı. Doğrusu bu kişi qəribə bir kişi idi. Hələm hələm ələ düşməz.
Hələ bacımın baxtının açılmasından desəm lap ağlınız çaşar.Bacımın iyirmi yaşı olmamışdan, anam fikrə düşdü ki bütün düyünləri açan, cəddinin qadasın aldığına bir baş çəkib, gənc qızının taleinə baxtırsın, bəlkə tilisimdən zaddan olsa tez baxtından sildirsin. Niyə ki bacımın bütün yoldaşları baxt evinə gedib, ancaq onun baxtı hələ açılmamışdı. Desəm diyəcəksiniz bəlkə özümdən qoşub, sizlərə goplayıram. Ancaq sizin o əziz canınıza and olsun özüm gördüm, elə bu iki gözlərimlə görüb, bu iki qulaqlarımla da eşitdim. Bacıma dua yazdırandan bir ay sonra, bxtının bütün bağlanmış yolları açılıb, evləndi.
Sonralar o duanı açıb oxuduq. İnanmazsız! Ancaq əcibə bir şey gördük kağazın dörd bucağına cızıq çəkib hər küncündə farsca yazmışdı:"bəxt baz şəvəd"
Anam deyir bu zalım oğlü kişinin əlləri isa peyğəmbərin əllərinə bənzəyir, artıq başınızı ağrıtmayım. Biz indi neçə gün olar kı dənə dənə o ağ düyülər ilə dənə dənə dəhşətli tilisimlərə rastlaşmışıq, ancaq mir gülabın dava dərman, dua o pitiləri ilə bütün bu cadulara ğalib gələcəyik. Elə! cəddinin başına dolandığım bu seyid, doğrusu yaman kişiydi ha…!
دئکوراسییونوم
دیدی بیر بیرینه…!
:: رامین جهانگیرزاده
بیردن هر نه دییشدی اوتاغیمدا؛
دیوار منی دانلادی:
- سن منی زارا گتیردین
زیرهازیرلارینا قولاق آسماقدان بئزدیم
ائله سایاقلادین کی
من ده آغلادیم
گجلریم تؤکولدو
بیشمیش کرپیچلرین گولمهیی گلدی
گل هئی!
آییبدیر…!
اؤرت اوستومو!
بئتونلاریم گؤزه چارپیر.
اوتاغینا شهوت یاغار جانیمدان.
پنجره میرمیسیغین ساللادی:
- داها آچمایاجام اؤزومو
سنین اوجوباتیندان.
بولودلارا یول وئرمهیهجم.
گئجهنی باشیما چکیب کئفلهنهجم
هاوانی دییشمک ایستهسن
بالکونا چیخا بیلرسن…!
کیتابلار ژئست توتماغا باشلادیلار:
- منی آچما!
قالینقور قابیغیمی سویسان دا
اناالحق دئین دئییلم
منی اوخوما!
اوخلارین داشا دهیهجک
منی یازما!
سنی ثیبوت ائدن دئییلم
بارماقلارینی چک کلمهلریمدن
گؤرمورسن رئژه گئدیرم؟!!
قاپی یئتیم ساغیر بؤجکلره بویورن دئییب سؤیلهدی:
- داراشین اؤتاغا!
یئیین هر نهیی!
قارنیزا شیش باتسین دئین اولمایاجاق
یئیین یاریمچیلیق حیاتی!
یئیین ماهنیلاری!
اوخویون آغزینیزا گلهنی!
دیلینیز چوروسون دئین اولمایاجاق…!
مطبخدهکی پیچاق هده ـ قورخو گلدی:
قارنینی سؤکهجم سوکوتون
قانینی تؤکهجم دامجیلارین
دوداغیمدان سوزولهجک نکوارسیز تنهالیق
سویودوجو سویوتمادی هئچ نهیی:
- فئر اولاجام
بیشیرجم هر نهیینی
پؤرتلیهجک پئنگوئنلرین
بوزون اولمایاجام
سویوتمایاجام هئچ نهیینی
اریدهجم نهیینی، نهیینی و نهیینی...!
کیبریت آه چکمهدی، آلیشمادی:
- داها قارانلیغینی اودلامایاجام
اؤزومو اودا سالمایاجام
قارالیب کول اولمایاجام
ایسلانیب گوگورتومو اییلهیهجم…
زیبیلقابی آغزیندان گلهنی دئدی:
- بو ندی؟!!
او ندی؟!!
داها بسدی
قوسماغیم گلیر…
قارنیم پارتلادی
آی باشی باتمیشین بیری باشی باتمیش!
لامپا ایشیغینی اسیرگهدی…
قاشیقلار قازانین دیبینی آختاردیلار…
ایستکانلار دولوب بوشالمادیلار…
بیلگیسایار سایاقلادی…
کؤینکلریمین باغری دارالدی…
یاتاغیم یاتماغا قویمادی…
دئکوراسییونوم دیدی بیر بیرینه…!
Dekorasiyonum dəydi bir birinə…!
:: Ramin Cəhangirzadə
Birdən hər nə dəyişdi otağımda;
Divar məni danladı:
- sən məni zara gətirdin
Zırhazırlarına qulaq asmaqdan bezdim
Elə sayaqladın ki
Mən də ağladım
Gəclərim töküldü
Bişmiş kərpiçlərin gülməyi gəldi
Gəl hey!
Ayıbdır…!
Ört üstümü!
betonlarım gözə çarpır.
Otağına şəhvət yağar canımdan.
Pəncərə mır mısığın salladı:
- daha açmayacam özümü
Sənin ucubatından.
Buludlara yol verməyəcəm.
Gecəni başıma çəkib keflənəcəm
Havanı dəyişmək istəsən
Balkona çıxa bilərsən…!
Kitablar jest tutmağa başladılar:
- Məni açma!
Qalinqor qabığımı soysan da
ənəlhəqq deyən deyiləm
məni oxuma!
Oxların daşa dəyəcək
Məni yazma
Səni sibut edən deyiləm
Barmaqlarını çək kəlmələrimdən
Görmürsən rejə gedirəm?!!
Qapı yetim sağır böcəklərə buyurn deyib söylədi:
- daraşın ötağa
Yeyin hər nəyi
Qarnıza şiş batsın deyən olmayacaq
Yeyin yarımçılıq həyatı
Yeyin mahnıları
Oxuyun ağzınıza gələni
Diliniz çürüsün deyən olmayacaq…!
Mətbəxdəki pıçaq hədə qorxu gəldi mənə:
Qarnını sökəcəm sükutun
Qanını tökəcəm damcılarin
Dodağımdan süzüləcək nəkvarsız tnhalıq
Soyuducu soyutmadı heç nəyi:
- fer olacam
Bişirəcəm hər nəyini
Pörtləyəcək penguenlərin
Buzun olmayacam
Soyutmayacam heç nəyini
əridəcəm nəyini, nəyini və nəyini
Kibrit ah çəkmədi, alışmadı:
- daha qaranlığını odlamayacam
Özümü oda salmayacam
Qaralıb kül olmayacam
İslanib gügürtümü iyləyəcəm…
Zibilqabı ağzından gələni dedi:
- bu nədi?!!
O nədi?!!
Daha bəsdi
Qusmağım gəlir…
Qarnım partladı
Ay başı batmışın biri başı batmış!
Lampa işığını əsirgədi…
Qaşıqlar qazanın dibini axtardılar…
İstəkanlar dolub boşalmadılar…
Bilgisayar sayaqladı…
Köynəklərimin bağrı daraldı…
Yatağım yatmağa qoymadı…
Dekorasiyonum dəydi bir birinə…!